Drukuj

 

BYTOMSKA BIBLIOTEKA PEDAGOGICZNA. INFORMATOR. ZESZYT 36 (2016)

 

 

TEMAT NUMERU

LEKTURY NA WAKACJE

 

"Trzeba nosić w sobie chaos i gorączkę, by dać życie
tańczącej gwieździe1
."
Irvin D. Yalom

 

Już po raz dwunasty mamy przyjemność zaprezentować Państwu nasz subiektywny wybór lektur na wakacje, uwzględniający najczęstsze zapytania naszych Czytelników oraz gusta i potrzeby nader rozmaite. Jest więc tu wielka proza, ale również dziennik, reportaż, felieton. Są biografie, sensacja i thriller, realizm magiczny i lekka „literatura kobieca”. Dzieła laureatów Nagrody Nobla w dziedzinie literatury (Orhan Pamuk, Doris Lessing, Patrick Modiano i Swietłana Aleksijewicz) oraz laureatów Nagrody Literackiej „Nike” (Jerzy Pilch, Joanna Bator). Dwie odsłony prozy Karen Blixen; pisarki, której twórczość stała się kanwą nagrodzonych Oskarami filmów: Pożegnania z Afryką i Uczty Babette. I oczywiście – coś wartościowego dla dzieci i młodzieży.

Ciekawym zbiegiem okoliczności w wybranych dla Państwa książkach kilkakroć spotykają się sztuka i filozofia. W rozmaitych wariantach pojawia się tutaj motyw twórcy, padają pytania o los artysty i rolę sztuki, sens życia, ludzkie wybory, postrzeganie świata. A może to po prostu stałe, oczywiste i niewyczerpane tematy twórczości?

Literatura i filozofia mówią nam jednak, że za twórczość płaci się wysoką cenę. Tańcząca gwiazda wyłonić się może tylko z gorejącego chaosu. Paradoksy: lekkość, kosmiczna radość, potęga i cierpienie wpisane w akt tworzenia. Profesor Friedrich Nietzsche tłumaczy doktorowi Breuerowi, że kto pragnie rozwoju, musi przygotować się na ból. Ale rozwój, siła i twórczość będą za ten ból nagrodą.

Kiedy targana rozpaczą Malii zapyta swego mistrza, aktora i reżysera teatralnego Herr Soerensena, o los artysty, usłyszy, że nie wolno jej pytać: „To inni przyjdą pytać nas. Naszym szlachetnym przywilejem jest odpowiadać. O tak! dawać odpowiedzi piękne i jasne, odpowiedzi cudowne! na pytania żyjącej wśród zawodów, wewnętrznie nie pogodzonej – ludzkości. I nigdy nie pytać samemu”2. Niestety, „w zamian jest nam dana nieufność świata. I okrutna nasza, skrajna samotność. I już nic prócz tego”3.

Ale sztuka przeczyłaby swej istocie, gdyby stawiała jednoznaczne diagnozy. W prezentowanych książkach znajdziemy całą paletę emocjonalnych barw.

Rok temu otwierała Lektury na wakacje myśl księdza-poety Jana Twardowskiego o konieczności zadziwienia światem. I ten motyw również powraca! Wrażliwość, świeżość spojrzenia na otaczający świat; zdolność zadziwienia jako dar i warunek dostrzegania głębi – i rozumienia człowieka. Uczą nas tego sami twórcy, uczą bohaterowie ich dzieł, na przykład ojczulek-filozof z Przepowiedni Dżokera. Pisze ubiegłoroczna noblistka: „Nie przestaję się dziwić temu, jak ciekawe jest ludzkie życie. Nieskończona liczba ludzkich prawd... Historię interesują tylko fakty, emocje zostają za burtą. Z zasady nie mają wstępu do historii. A ja patrzę na świat oczami humanisty, nie historyka. Jestem zdziwiona człowiekiem...”4.

Życzymy Państwu udanych poszukiwań „odpowiedzi pięknych i jasnych, odpowiedzi cudownych” na słonecznych wakacjach z książką.

Bożena Zwierzyńska

______________________________

1 I.D. Yalom, Kiedy Nietzsche szlochał, przeł. A. Tanalska-Dulęba, Warszawa 2005, s. 230.

2 IK. Blixen, Burze [w:] Uczta Babette i inne opowieści o przeznaczeniu, przeł. W. Juszczak, wyd. 2 popr., Poznań 2003, s. 140.

3 Ibidem.

4 S. Aleksijewicz, Czasy secondhand. Koniec czerwonego człowieka, przeł. J. Czech, Wołowiec 2014, s. 11.

 

>>>"Bytomska Biblioteka Pedagogiczna. Informator"<<<
Zeszyt 36 (2016)